ถูกหัก ณ ที่จ่าย 3% คืออะไร ฟรีแลนซ์ต้องรู้ (พร้อมวิธีคำนวณ)
ภาษีหัก ณ ที่จ่าย 3% สำหรับฟรีแลนซ์คืออะไร, คำนวณยังไง, หนังสือรับรอง 50 ทวิ สำคัญแค่ไหน, เอาไปขอคืนภาษีตอนยื่น ภ.ง.ด.90 ได้ไหม และวิธีแสดงยอดหักในใบแจ้งหนี้
ฟรีแลนซ์หลายคนตกใจตอนได้เงินค่าจ้างไม่ครบ เช่น ออกใบแจ้งหนี้ 10,000 บาท แต่ลูกค้าบริษัทโอนมาแค่ 9,700 บาท ส่วนที่หายไป 300 บาทไม่ได้หาย แต่ถูก "หัก ณ ที่จ่าย" ไว้ บทความนี้อธิบายให้เข้าใจว่ามันคืออะไร คำนวณยังไง และเอาเงินส่วนนั้นกลับคืนได้ยังไง
ภาษีหัก ณ ที่จ่ายคืออะไร
ภาษีหัก ณ ที่จ่าย (Withholding Tax) คือการที่ผู้จ่ายเงิน (ลูกค้า) หักภาษีบางส่วนไว้ก่อนจ่ายให้ผู้รับ แล้วนำส่งสรรพากรแทน เป็นการเก็บภาษีล่วงหน้า ไม่ใช่ภาษีก้อนใหม่ เงินที่ถูกหักจะถูกบันทึกเป็นเครดิตภาษีของคุณ นำไปหักลบตอนยื่นภาษีปลายปีได้
ทำไมฟรีแลนซ์ถึงโดนหัก 3%
อัตราหัก ณ ที่จ่ายขึ้นกับประเภทเงินได้ สำหรับค่าจ้างทำงานให้/ค่าบริการที่ฟรีแลนซ์รับจากนิติบุคคล มักเข้าข่ายค่าบริการหรือค่าจ้างทำของ อัตราที่พบบ่อยคือ:
- ค่าบริการ / ค่าจ้างทำของ: หัก 3%
- ค่าโฆษณา: หัก 2%
- ค่าเช่า: หัก 5%
- ค่าวิชาชีพอิสระ (เช่น แพทย์ ทนาย นักบัญชี): หัก 3%
ลูกค้าที่เป็นบุคคลธรรมดาทั่วไปมักไม่หัก ณ ที่จ่าย แต่ถ้าลูกค้าเป็นบริษัท/นิติบุคคล เขามีหน้าที่ต้องหักและนำส่งสรรพากร
วิธีคำนวณหัก ณ ที่จ่าย 3%
หักจากยอดค่าบริการก่อน VAT เสมอ ตัวอย่างค่าจ้าง 10,000 บาท (ยังไม่จด VAT):
- ยอดค่าบริการ: 10,000 บาท
- หัก ณ ที่จ่าย 3% = 10,000 × 3% = 300 บาท
- เงินที่ได้รับจริง = 10,000 - 300 = 9,700 บาท
- ลูกค้านำส่ง 300 บาทให้สรรพากรในนามคุณ + ออกหนังสือรับรองหัก ณ ที่จ่าย (50 ทวิ) ให้
กรณีจด VAT แล้ว: หัก 3% จากยอดก่อน VAT เช่น ค่าบริการ 10,000 + VAT 700 = ยอดรวม 10,700 ลูกค้าหัก 3% จาก 10,000 = 300 บาท แล้วโอน 10,700 - 300 = 10,400 บาท
หนังสือรับรองหัก ณ ที่จ่าย (50 ทวิ) สำคัญยังไง
50 ทวิ คือเอกสารที่ลูกค้าออกให้ ยืนยันว่าหักภาษีไว้เท่าไรและนำส่งแล้ว เก็บทุกใบให้ครบ เพราะตอนยื่นภาษีปลายปี คุณต้องใช้ยอดรวมจาก 50 ทวิ มาหักลบกับภาษีที่ต้องจ่ายจริง ถ้าทำหาย ขอลูกค้าออกสำเนาให้ได้
เอาเงินที่ถูกหักคืนได้ไหม
ได้ ถ้าคำนวณภาษีปลายปีแล้วพบว่ายอดที่ถูกหัก ณ ที่จ่ายระหว่างปี มากกว่าภาษีที่ต้องจ่ายจริง ส่วนเกินขอคืนได้ตอนยื่น ภ.ง.ด.90 ฟรีแลนซ์รายได้ไม่สูงหลายคนได้เงินคืนเพราะถูกหัก 3% ทุกงานแต่ฐานภาษีจริงต่ำกว่านั้น
ควรแสดงยอดหัก ณ ที่จ่ายในใบแจ้งหนี้ไหม
ช่วยให้ลูกค้าเข้าใจตรงกันว่าจะโอนเท่าไร เขียนหมายเหตุท้ายใบแจ้งหนี้ เช่น "ยอดค่าบริการ 10,000 บาท หัก ณ ที่จ่าย 3% (300 บาท) คงเหลือโอน 9,700 บาท" ลดการทักถามไปมา ใน BillKub ใส่ข้อความนี้ในช่องหมายเหตุได้เลย
คำถามที่พบบ่อย
ฟรีแลนซ์รายได้น้อยถูกหัก 3% ทุกงาน ขอไม่ให้หักได้ไหม
ขอไม่ได้ ถ้าลูกค้าเป็นนิติบุคคลเขามีหน้าที่ต้องหักตามกฎหมาย แต่ไม่ต้องกังวล เพราะเงินที่ถูกหักเป็นเครดิตภาษี ถ้าปลายปีคำนวณแล้วจ่ายเกิน ขอคืนได้เต็มจำนวนส่วนที่เกิน
ลูกค้าไม่ออก 50 ทวิ ให้ทำยังไง
ทวงเป็นลายลักษณ์อักษร เพราะเป็นหน้าที่ตามกฎหมายของผู้หัก ถ้ายังไม่ได้จริง ๆ ใช้หลักฐานการโอนเงินที่ถูกหักประกอบการยื่นได้ แต่ 50 ทวิ คือหลักฐานที่ถูกต้องที่สุด ควรได้มาให้ครบ
หัก ณ ที่จ่าย กับ VAT ต่างกันยังไง
คนละตัว VAT 7% คือภาษีมูลค่าเพิ่มที่บวกเพิ่มจากราคา ส่วนหัก ณ ที่จ่าย 3% คือภาษีเงินได้ที่ลูกค้าหักไว้ล่วงหน้าแล้วนำส่งแทน งานหนึ่งอาจมีทั้ง VAT (บวกเพิ่ม) และหัก ณ ที่จ่าย (หักออก) พร้อมกันได้
โดนหัก 3% แล้วยังต้องยื่นภาษีอีกไหม
ต้องยื่น การถูกหัก ณ ที่จ่ายไม่ใช่การยื่นภาษีแทน เป็นแค่จ่ายล่วงหน้า ปลายปียังต้องยื่น ภ.ง.ด.90 รวมรายได้ทั้งหมด แล้วนำยอดที่ถูกหักมาหักลบ จ่ายเพิ่มหรือขอคืนตามจริง